Chăm trẻ biết bao nỗi vất vả mà chỉ có những người làm mẹ mới thấu hiểu, nhìn con khôn lớn hàng ngày chính là niềm hạnh phúc của cha mẹ. Khi trẻ có những biểu hiện bất thường làm cho cha mẹ quá lo lắng, một trong những nỗi sợ của mỗi bà mẹ đó chính là trẻ biếng ăn.

Bé biếng ăn là hiện tượng trẻ chán ăn hay ăn không ngon miệng, tình trạng này sẽ khiến bé hấp thu kém, không được bổ sung đầy đủ chất dẫn đến suy dinh dưỡng, thậm chí làm suy giảm hệ miễn dịch của trẻ. Vì vậy, bố mẹ cần tìm hiểu nguyên nhân trẻ biếng ăn để có những giải pháp phù hợp cải thiện tình trạng biếng ăn ở trẻ.

Tại sao bé biếng ăn?

Món ăn không hợp khẩu vị của bé

Món ăn không hợp khẩu vị bé sẽ không muốn ăn, mỗi bé sẽ có một sở thích riêng. Không hẳn tất cả các món ăn mẹ làm bé đều thích ăn. Hay cách chế biến không phù hợp sở thích của bé cũng dẫn đến tình trạng bé không ngon miệng, biếng ăn.

Thực đơn bữa ăn của bé nhàm chán

Dù món ăn có ngon đến đâu nếu cứ lặp đi lặp lại một món hay một cách chế biến cũng khiến trẻ ngán, không muốn ăn. Việc không đa dạng thực đơn cho bé còn dẫn đến tình trạng không cân bằng chất, trẻ sẽ thiếu chất này và thừa chất kia, cơ thể không phát triển toàn diện.

Bé ăn vặt liên tục trước bữa ăn chính

Một gói bánh, snack hay một viên kẹo cũng là nguyên nhân dẫn đến tình trạng bé biếng ăn. Vì sao? Trong các đồ ăn vặt thường chứa các chất ngọt, tinh bột hoặc dầu mỡ (đồ chiên, rán) sẽ tạo cảm giác no và làm trẻ biếng ăn. Ngoài ra, những đồ ăn vặt có thể gây hại cho sức khỏe của bé, gây ra một số bệnh như sâu răng, rối loạn tiêu hóa, táo bón, béo phì nếu ăn quá nhiều,…

Cơ thể bé thiếu vitamin và khoáng chất

Một số chất cần thiết cho cơ thể kích thích bé ăn ngon miệng như kẽm, vitamin B1, vitamin D, lysine rất quan trọng. 

  • Kẽm là chất có vai trò quan trọng để tạo hương vị vị giác. Nếu trẻ thiếu kẽm, tế bào niêm mạc hypoplasia ở miệng sẽ không cảm nhận được sự kích thích từ thức ăn làm trẻ mất đi cảm giác thèm ăn hoặc ăn không ngon miệng.
  • Nếu thiếu vitamin B1 cũng gây ra hiện tượng biếng ăn, mệt mỏi, khó tiêu hóa. 
  • Thiếu vitamin D và lysine sẽ làm trẻ hấp thu kém, ăn không ngon miệng. Như vậy nếu thiếu các chất vitamin và khoáng cũng dẫn đến tình trạng biếng ăn ở trẻ.

Bé quá hiếu động trong bữa ăn

Trong bữa ăn, một số bé thường không tập trung, mò mẫn đồ đạc, thậm chí chạy lung tung khiến bữa ăn bị gián đoạn, lâu dần thành thói quen và trẻ không cảm thấy ngon miệng. Điều này cũng gây khó khăn cho người chăm trẻ.

Cơ thể bé không khỏe

Đôi khi, sự biếng ăn của bé là do cơ thể của bé không khỏe: cảm, sốt hay các vấn đề về tiêu hóa,…Khi cơ thể mệt mỏi thì cảm giác chán ăn, ăn không ngon miệng.

Các yếu tố môi trường tác động

Do thay đổi môi trường sống bé chưa thể thích nghi được nên sẽ thay đổi tâm lý dẫn đến không muốn ăn. Một số yếu tố khác từ bên ngoài (tivi, điện thoại,…) cũng khiến trẻ sao nhãng bữa ăn dẫn đến tình trạng chán ăn.

Một số thói quen sai lầm của người chăm trẻ

Khuyến khích trẻ ăn không đúng cách: treo “thưởng” cho trẻ nếu ăn giỏi, có vẻ hợp lí nhưng thực ra lại vô tình tạo cho trẻ tâm lý làm nũng và đòi hỏi. Nên tập cho trẻ biết rằng việc ăn là việc cần phải làm chứ không phải có thưởng mới ăn.

Sử dụng các phương tiện để “dụ” trẻ ăn. Một số cha mẹ sẽ mở các chương trình trên điện thoại hay ipad cho trẻ coi trong lúc ăn. Trẻ có thể ăn nhanh chóng nhưng lợi bất cập hại, trẻ không nhai và thậm chí không cảm nhận được món ăn, sẽ không tốt cho hệ tiêu hóa của trẻ. Và thói quen dần hình thành cho bé, không có Ipad, điện thoại trẻ sẽ không ăn. Đe dọa, nạt nộ trẻ trong khi ăn khiến bữa ăn trở thành nỗi cực hình ám ảnh của trẻ.

Giải pháp giúp mẹ giải quyết tình trạng bé biếng ăn

Món ăn vừa đảm bảo chất dinh dưỡng vừa hợp khẩu vị của bé 

Món ăn vừa phải đảm bảo chất dinh dưỡng vừa phải hợp khẩu vị của trẻ. Các mẹ quan sát để tìm hiểu khẩu vị của trẻ, các món ăn trẻ yêu thích để kích thích trẻ ăn ngon miệng, đồng thời cũng tập cho trẻ ăn những món trẻ không thích bằng cách thay đổi cách chế biến hấp dẫn hơn.

Đa dạng thực đơn món ăn cho bé

Đa dạng thực đơn sẽ kích thích bé ăn ngon miệng hơn, bé sẽ cảm thấy hào hứng với những món mới và cách chế biến mới lạ của mẹ. Đây cũng là việc làm cần thiết vì bé sẽ được bổ sung đầy đủ chất cần cho cơ thể từ các món ăn và nguồn thực phẩm khác nhau thay vì chỉ một loại nào đó.

Không cho bé ăn vặt trước bữa ăn chính

Nếu cho bé ăn vặt nên cho ăn cách xa bữa ăn chính với lượng ít và đảm bảo chất lượng. Một số đồ ăn bổ sung như trái cây, nước ép hoa quả sẽ tốt cho hệ tiêu hóa của bé.

Bổ sung các vitamin và khoáng chất cần thiết

Ngoài việc ăn uống đủ chất, các mẹ có thể bổ sung các vi chất dinh dưỡng cho bé như: 

  • kẽm (có trong đậu, lạc, tôm, cua, thịt bò,…), 
  • các loại vitamin B1 (có trong gạo, bột mì, nấm, ngũ cốc,..), 
  • vitamin D và lysine (có trong trứng, sữa, dầu, đậu nành, …) 
  • và men vi sinh giúp cân bằng hệ vi sinh đường ruột của bé, kích thích các lợi khuẩn giúp bé tiêu hóa tốt, ăn ngon miệng.

Tạo môi trường kích thích bé ăn ngon miệng

Môi trường hay hoàn cảnh của bữa ăn thường không được cha mẹ chú trọng đến nhưng cũng góp phần tạo nên sự ngon miệng cho bữa ăn của bé. 

Mẹ nên kê bàn ăn cho bé để bé tập trung hơn vào việc ăn, nếu bé muốn chơi trong khi ăn thì có thể sử dụng đồ ăn làm đồ chơi để bé hứng thú trong bữa ăn của mình. 

Bé lớn hơn có thể cho ngồi cùng mâm cơm gia đình, không khí bữa cơm gia đình, sự động viên của cha mẹ, trẻ sẽ bắt chước và cảm thấy hào hứng hơn.

Tạo thói quen tốt cho bé trong bữa ăn

Sự tập trung của trẻ nhỏ khi thực hiện một việc là ngắn hạn, kể cả việc ăn, vì vậy, các mẹ có thể cho các bé tự mày mò về thức ăn hoặc có thể chủ động chọn thức ăn. 

Việc tự khám phá và tự chọn thức ăn sẽ gây hứng thú cho trẻ hơn nhiều so với việc mẹ bắt trẻ phải ăn món này, món kia. 

Khi trẻ lớn có thể cho trẻ tham gia vào việc nấu nướng, cũng là một cách để trẻ hiểu về món ăn và hứng thú hơn trong bữa ăn mà chính trẻ góp phần tạo ra.

Hiểu và đồng hành cùng bé

Yếu tố cuối cùng đó là tâm lý của trẻ trong bữa ăn, cha mẹ hãy tìm hiểu “trẻ muốn gì?” và “trẻ đang cảm thấy như thế nào?”. Khi hiểu được tâm lý của trẻ, cha mẹ sẽ biến mỗi bữa ăn của trẻ trở nên thú vị và hào hứng thay vì ép buộc và áp lực. 

Hãy luôn đồng hành cùng con yêu trong từng bữa ăn để con khôn lớn từng ngày và phát triển toàn diện.